Czyli ot, taki sobie, prowadzony niesystematycznie, notatnik (kulturalny)
Sunday September 22nd 2019

Monografia łódzkiej nekropolii

W Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi odbyła się promocja książki Jana.Dominikowskiego pt. Nekropolia Łodzi wielkoprzemysłowej – Cmentarz Stary przy ulicy Ogrodowej. Dzieje i sztuka 1854-1945, opublikowanej nakładem Wydawnictwa Konserwatorów Dzieł Sztuki.

Autor jest z wykształcenia historykiem sztuki (absolwentem UJ), długoletnim pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, założycielem i członkiem Towarzystwa Opieki nad Starym Cmentarzem. Ma na swoim koncie wiele artykułów z zakresu historii sztuki i architektury, prowadzi także działalność artystyczną jako śpiewak oraz ma autorską pracownię witraży. Nad wspomnianą książką pracował kilkanaście lat, traktując jako punkt wyjścia własną pracę magisterską.

Być może nie wszyscy zdają sobie sprawę z tego, że łódzki Cmentarz Stary, na którego terenie jest wiele unikatowych obiektów artystycznych, należy do największych i najcenniejszych nekropolii w naszym kraju, będąc zarazem jednym z ciekawszych cmentarzy końca XIX i początku XX wieku w Europie. Podobnie jak warszawskie Powązki, reprezentuje typ Pére-Lachaise, charakteryzujący się krajobrazem cienistego parku z szerokimi alejami i regularnymi kwaterami, luźno zapełnionymi pomnikami, zróżnicowanymi pod względem stylistycznym. Jest też na pewno jedynym polskim cmentarzem, o którego bogatym obliczu artystycznym całkowicie zadecydowało środowisko wielkoprzemysłowego, kapitalistycznego miasta. Twórcy sztuki w tej nekropolii to kilkudziesięciu artystów – architektów, projektantów, rzeźbiarzy, specjalistów w zakresie rzemiosła artystycznego, właścicieli firm rzeźbiarsko-kamieniarskich, odlewni, warsztatów kowalskich itp. Autorem największej liczby rzeźbiarskich pomników nagrobnych jest Wacław Konopka. Jego dziełem jest pomnik Stefana Pogonowskiego, ozdobiony posągiem uzbrojonego husarza (pomnik, niestety, częściowo zdewastowany przez wandali).

W monumentalnej pracy Dominikowskiego odnajdujemy szczegółowe informacje na temat dzieł sztuki i ich twórców. Materiał jest osadzony w szerokim kontekście kulturowym i historycznym. Syntetycznie opracowane zostały wszystkie trzy części cmentarza – katolicka, ewangelicka i prawosławna. Całość podzielona została na pięć rozdziałów, zawiera indeksy, aneksy i prawie pięćset pięćdziesiąt ilustracji (w tym wiele fotografii archiwalnych).

Warto tę pięknie napisaną i starannie wydaną książkę –uhonorowaną już nagrodą Złotego Ekslibrisu – polecić wszystkim miłośnikom Łodzi, miłośnikom sztuki a także ludziom niestroniącym od refleksji o przemijaniu…

More from category

Panie z bojowego szlaku

Na rynku czytelniczym pojawiła się, wydana nakładem warszawskiej oficyny Zona Zero, książka Agnieszki [Read More]

Łódź jest moją miłością

Z Urszulą Kowalską – poetką, publicystką, animatorką kultury, rozmawia Janusz Janyst – Ma Pani opinię [Read More]

Słynne ucieczki Polaków

Łódzka Księgarnia Wojskowa im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” systematycznie – na ogół dwa razy w [Read More]

O sytuacji w Kościele katolickim

W warszawskim Wydawnictwie św. Tomasza z Akwinu ukazała się książka abp. Jana Pawła Lengi pt. Przerywam zmowę [Read More]

Werliński uhonorowany

(przyczynek do historii łódzkiej sceny operowej) Tenor Roman Werliński, były solista Teatru Wielkiego w Łodzi, [Read More]

Interesting Sites

    Archives