Czyli ot, taki sobie, prowadzony niesystematycznie, notatnik (kulturalny)
Thursday March 21st 2019

Orle gniazdo

Kamieniec Podolski – dawna kresowa warownia, znana Polakom m.in. z kart Sienkiewiczowskiej Trylogii, to temat interesującej książki, wykraczającej poza ramy zwykłego przewodnika turystycznego, a opublikowanej właśnie przez wydawnictwo Thesaurus. Autorem jest dr Jan Przybył – wykładowca historii Kościoła i historii kultury polskiej w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie, a zarazem długoletni pilot wycieczek na Kresy i pasjonat tych ziem, mający zresztą na swym koncie także inną, wydaną 10 lat temu, niewielką książeczkę poświęconą Kamieńcowi.

W swej nowej, dużo obszerniejszej i wszechstronniej potraktowanej pracy, zatytułowanej „Kamieniec Podolski – bastion na styku cywilizacji” autor pisze już na wstępie, że może on „posłużyć za symbol współistnienia, ale i zarazem ścierania się wielu kultur i cywilizacji. Przy katolickiej katedrze, na zwieńczonym półksiężycem tureckim minarecie, stoi figura Matki Boskiej, symbol triumfu chrześcijaństwa nad islamem, odlana w luterańskim Gdańsku…”

Gród ów, zwany przez stulecia „przedmurzem chrześcijańskiej Europy”, przez  prawie 360 lat należał do Korony Polskiej i znakomita większość tego, co obecnie przyciąga tu turystów z całego świata (widzi się ich ponoć coraz więcej) wiąże się z okresem polskim. Jan Przybył wszechstronnie podmalowuje tło historyczne. Dodał nawet osobny rozdział oparty na historycznej Relacji o upadku Kamieńca wziętego przez Turków w roku 1672, spisanej w oryginale wierszem przez imć pana Stanisława Makowieckiego, stolnika latyczewskiego, a dla wygody współczesnego czytelnika podanej prozą.

Jest to zatem barwny i dokonany z emocjonalnym zaangażowaniem opis „Orlego gniazda” wczoraj i dziś, opis uwzględniający jednak wszystkie niezbędne konteksty polityczne, narodowościowe i kulturowe. Obecnie, gdy dyskusji na temat historii, religii czy kultury usiłuje się nakładać kaganiec politycznej poprawności, a Europa zdaje się nie pamiętać o swych korzeniach, tego typu publikacja wydaje się czymś bardzo cennym. Tym bardziej, że i w Polsce znajomość faktów historycznych jakże często ustępuje miejsca mitologii tworzonej ku pokrzepieniu serc.

Oczywiście, wiele uwagi poświęcone zostało najważniejszym zabytkom architektonicznym. Żal, że – jak zauważa Przybył – sporo zniszczyli hitlerowscy i sowieccy barbarzyńcy (a żadne oblężenie nie spowodowało takiej dewastacji, jak 70 lat „władzy ludowej”). Pociechę może stanowić jedynie to, że Ukraina zainicjowała w ostatnich latach rewaloryzację zabytkowej substancji.

Lekturę książki warto polecić wszystkim miłośnikom historii, geografii, sztuki i turystyki – zarówno tym, którzy przepiękne miasto widzieli, jak i tym, którzy na razie chcą się ograniczyć do podróży w wyobraźni i ewentualnie dopiero w przyszłości Kamieniec Podolski odwiedzić.

More from category

Słynne ucieczki Polaków

Łódzka Księgarnia Wojskowa im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” zaprosiła na promocję wydanej przez Frondę [Read More]

O sytuacji w Kościele katolickim

W warszawskim Wydawnictwie św. Tomasza z Akwinu ukazała się książka abp. Jana Pawła Lengi pt. Przerywam zmowę [Read More]

Werliński uhonorowany

(przyczynek do historii łódzkiej sceny operowej) Tenor Roman Werliński, były solista Teatru Wielkiego w Łodzi, [Read More]

Rok Grażyny Bacewicz

W roku 2019 przypada 110. rocznica urodzin i 50. rocznica śmierci Grażyny Bacewicz, o której mówiono niegdyś, że [Read More]

Komu ufają Polacy?

W wydawnictwie Wojciech Sumliński Reporter ukazała się w tym roku książka Tomasza Budzyńskiego i Wojciecha [Read More]

Interesting Sites

    Archives